Wrocławska premiera filmu dokumentalnego produkacji IPN „Czarnobyl. Polska perspektywa” - Wrocław, 25 kwietnia 2025 - Aktualności Instytut Pamięci Narodowej

Twórcy połączyli perspektywę historyczną, społeczną i medyczną, aby lepiej ukazać zarówno przebieg wydarzeń z 1986 roku, jak i ich długofalowe konsekwencje. Film przypomniał, że awaria reaktora RBMK-1000 uwolniła do atmosfery radioaktywne pierwiastki o sile porównywalnej do czterech bomb zrzuconych na Hiroszimę. Skażone powietrze szybko dotarło nad Skandynawię, a następnie nad Polskę, wywołując chaos informacyjny i ogromny strach.

W dokumencie pokazano, że władze PRL powołały specjalną komisję, która zdecydowała o bezprecedensowej akcji podawania płynu Lugola. Objęła ona aż 17,5 miliona osób. Jednocześnie społeczeństwo było pozbawione pełnych informacji, co doprowadziło do protestów, między innymi we Wrocławiu.

Realizacja filmu wymagała pracy w czarnobylskiej Strefie Wykluczenia, a także w wielu miejscach w Polsce – od Mazur i Warszawy, przez Białystok i Opole, po Żarnowiec i polskie góry. Twórcy wykorzystali bogaty materiał źródłowy: archiwalne dokumenty, raporty, relacje świadków oraz analizy ekspertów, tworząc poruszający i angażujący dokument.

Film pokazał również, że mimo upływu czterech dekad Czarnobyl wciąż żyje w pamięci Polaków. Strach przed niewidzialnym zagrożeniem przez lata wpływał na stosunek społeczeństwa do energetyki jądrowej i był jedną z przyczyn zaniechania budowy Elektrowni Jądrowej Żarnowiec. Jednocześnie dokument podkreślił zmianę, jaka zaszła w ostatnich latach – Polacy przestali bać się atomu, a kraj powrócił do planów budowy własnej elektrowni.

Na uczestników premiery czekały dodatkowe atrakcje, między innymi możliwość skorzystania z gogli VR, a każdy obecny na darmowym pokazie otrzymał drobny upominek.