Publikacja przygotowana przez Instytut Pamięci Narodowej – Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wpisuje się w realizację ustawowych zadań IPN, polegających m.in. na prowadzeniu badań w zagranicznych archiwach dotyczących historii Polski i Polaków w czasach dominacji systemów totalitarnych XX wieku. W ramach tych prac nasz historyk prowadzi kwerendę w Archiwum Watykańskim.
Inwentarz prezentuje stan wiedzy papieskiej dyplomacji z lat 1939–1958 na temat losów Polski i Polaków i stanowi narzędzie dla historyków prowadzących pogłębione badania archiwalne. Publikacja jest efektem współpracy Instytutu Pamięci Narodowej ze Stolicą Apostolską. To wyjątkowe opracowanie – jak dotąd jedyne tego typu przygotowane i wydane przez instytucję spoza „Spiżowej Bramy” na podstawie archiwaliów watykańskich. Ważnym walorem inwentarza jest także jego wersja elektroniczna, która ułatwia prowadzenie badań oraz pozwala optymalizować ich koszty.
Obecnie trwają prace nad drugim tomem, który zostanie poświęcony polskim motywom znajdującym się w innych seriach narodowych i tematycznych oraz dokumentom dotyczącym internowania bł. kard. Stefana Wyszyńskiego, przekazanym do badań przez Stolicę Apostolską w październiku 2025 r.
