Impulsem do zorganizowania wydarzenia było odsłonięcie w dniu 6 czerwca 2025 r. przez władze miasta Bielawy i Oddział Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu pomnika z tablicą informacyjno-memoratywną na terenie byłego Frauenarbeitslager Langenbielau II, poświęconego osadzonym i przymusowo pracującym w Bielawie więźniarkom obozów koncentracyjnych.
Historia tzw. trójkąta przemysłowego podczas II wojny światowej nie jest oczywista. Regularnie odkrywane dokumenty w archiwach krajowych i zagranicznych stawiają nowe pytania badawcze i rzucają nowe światło na historię przemysłu zbrojeniowego oraz pracy przymusowej w tym regionie.
Panel dyskusyjny nosi tytuł:
„Dolnośląskie zagłębie przemysłowe III Rzeszy. Praca przymusowa i produkcja zbrojeniowa. Bielawa – Pieszyce – Dzierżoniów”
i odbędzie się w piątek, 30 stycznia 2026 r., o godz. 17:00 w Teatrze Robotniczym – Miejskim Ośrodku Kultury i Sztuki, ul. Piastowska 19a w Bielawie.
W dyskusji weźmie udział sześcioro prelegentów z Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej, Uniwersytetu Wrocławskiego i Muzeum KL Gross-Rosen w Rogoźnicy.
W imieniu Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu głos zabiorą:
-
dr Kamil Frąckiewicz – Kwestia odpowiedzialności za zbrodnie popełnione w podobozach KL Gross-Rosen w Bielawie, Dzierżoniowie i Pieszycach.
-
Jacek Cielecki – Relokacje zakładów zbrojeniowych z głębi III Rzeszy do Bielawy. Przypadek filii zakładu Fried. Krupp AG i zakładu Junkersa.
W imieniu Uniwersytetu Wrocławskiego głos zabierze:
-
dr hab. Tomasz Przerwa – Trójkąt Przemysłowy (Industrie-Dreieck), czyli wojenna industrializacja powiatu dzierżoniowskiego.
W imieniu Muzeum KL Gross-Rosen głos zabiorą:
-
dr hab. Dorota Sula – Od obozów pracy przymusowej Organizacji Schmelt do filii KL Gross-Rosen – Kreis Reichenbach (powiat Dzierżoniów).
-
Dominik Alberski – Krótka historia podobozu Nimptsch w relacjach byłych więźniów.
Głos zabierze również historyk niezależna:
-
dr Anna Grużlewska – Komitet Żydowski w Dzierżoniowie.
Po wystąpieniach przewidziano czas na pytania od publiczności oraz krótką dyskusję.
