Instytut Pamięci Narodowej - Wrocław

https://wroclaw.ipn.gov.pl/wro/aktualnosci/236521,Panel-dyskusyjny-Dolnoslaskie-zaglebie-przemyslowe-III-Rzeszy-Praca-przymusowa-i.html
27.02.2026, 22:16

Panel dyskusyjny „Dolnośląskie zagłębie przemysłowe III Rzeszy. Praca przymusowa i produkcja zbrojeniowa. Bielawa – Pieszyce – Dzierżoniów” - Bielawa, 30 stycznia 2026

W imieniu władz miasta Bielawy, Miejskiego Ośrodka Kultury i Sztuki w Bielawie, Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej, Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Muzeum KL Gross-Rosen w Rogoźnicy mamy przyjemność zaprosić Państwa na historyczny panel dyskusyjny poświęcony historii tzw. trójkąta przemysłowego Dzierżoniów – Bielawa – Pieszyce podczas II wojny światowej.

26.01.2026

Impulsem do zorganizowania wydarzenia było odsłonięcie w dniu 6 czerwca 2025 r. przez władze miasta Bielawy i Oddział Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu pomnika z tablicą informacyjno-memoratywną na terenie byłego Frauenarbeitslager Langenbielau II, poświęconego osadzonym i przymusowo pracującym w Bielawie więźniarkom obozów koncentracyjnych.

Historia tzw. trójkąta przemysłowego podczas II wojny światowej nie jest oczywista. Regularnie odkrywane dokumenty w archiwach krajowych i zagranicznych stawiają nowe pytania badawcze i rzucają nowe światło na historię przemysłu zbrojeniowego oraz pracy przymusowej w tym regionie.

Panel dyskusyjny nosi tytuł:
„Dolnośląskie zagłębie przemysłowe III Rzeszy. Praca przymusowa i produkcja zbrojeniowa. Bielawa – Pieszyce – Dzierżoniów”
i odbędzie się w piątek, 30 stycznia 2026 r., o godz. 17:00 w Teatrze Robotniczym – Miejskim Ośrodku Kultury i Sztuki, ul. Piastowska 19a w Bielawie.

W dyskusji weźmie udział sześcioro prelegentów z Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej, Uniwersytetu Wrocławskiego i Muzeum KL Gross-Rosen w Rogoźnicy.

W imieniu Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu głos zabiorą:

  • dr Kamil Frąckiewicz – Kwestia odpowiedzialności za zbrodnie popełnione w podobozach KL Gross-Rosen w Bielawie, Dzierżoniowie i Pieszycach.

  • Jacek Cielecki – Relokacje zakładów zbrojeniowych z głębi III Rzeszy do Bielawy. Przypadek filii zakładu Fried. Krupp AG i zakładu Junkersa.

W imieniu Uniwersytetu Wrocławskiego głos zabierze:

  • dr hab. Tomasz Przerwa – Trójkąt Przemysłowy (Industrie-Dreieck), czyli wojenna industrializacja powiatu dzierżoniowskiego.

W imieniu Muzeum KL Gross-Rosen głos zabiorą:

  • dr hab. Dorota Sula – Od obozów pracy przymusowej Organizacji Schmelt do filii KL Gross-Rosen – Kreis Reichenbach (powiat Dzierżoniów).

  • Dominik Alberski – Krótka historia podobozu Nimptsch w relacjach byłych więźniów.

Głos zabierze również historyk niezależna:

  • dr Anna Grużlewska – Komitet Żydowski w Dzierżoniowie.

Po wystąpieniach przewidziano czas na pytania od publiczności oraz krótką dyskusję.