Instytut Pamięci Narodowej - Wrocław

https://wroclaw.ipn.gov.pl/wro/aktualnosci/237021,Obchody-45-rocznicy-glodowki-Solidarnosci-Chlopskiej-Przystanek-Historia-w-Swidn.html
26.02.2026, 21:50
zdjęcie przedstawia wystawę stoją na rynku, przy planszach dwóch obserwujących
grupowe zdjęcie uczestników wydarzenia na środku prezydentka miasta
zdjęcie pokazuje mężczyzn siedzących na widowni
na zdjęciu dyrektor IPN Wrocław Kamil Dworaczek przy mównicy
fragment dyskusji, przy mikrofonie moderator rozmowy Łukasz Sołtysik
fragment dyskusji, ujęcie dyskutantów od tyłu rzut oka na widownię
fragment dyskusji, przy mikrofonie jeden z dyskutantów
fragment dyskusji, przy mikrofonie jeden z dyskutantów
fragment dyskusji, przy mikrofonie jeden z dyskutantów
zdjęcie pamiątkowe, trzy osoby stojące na tle rollupa IPN
na zdjęciu po prawej Łukasz Sołtysik na środku Marcin Torz
ostatnie momenty wydarzenia, przy mikforfonie żegnający gości Kamil Dworaczek

Obchody 45. rocznicy głodówki Solidarności Chłopskiej - Przystanek Historia w Świdnicy, 3 lutego 2026

Dyskusja z udziałem byłych działaczy opozycji solidarnościowej – Pawła Mazurka, Mariana Wojciowa oraz Jerzego J. Pilichowskiego – była najważniejszym punktem otwartego spotkania, które odbyło się dziś w Przystanku Historia w Świdnicy. Wydarzenie zorganizowano w ramach obchodów 45. rocznicy głodówki Solidarności Chłopskiej, poświęconych drodze do rejestracji Solidarności Rolników Indywidualnych.

W programie znalazł się również referat historyczny przygotowany przez Łukasza Sołtysika z Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN we Wrocławiu oraz projekcja filmu dokumentalnego „Stanisław Helski. Dlatego” w reżyserii Michała Torza.

Uroczystość poprowadził Grzegorz Kowal, naczelnik Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN we Wrocławiu. Oficjalnego otwarcia spotkania dokonała Beata Moskal-Słaniewska, Prezydent Świdnicy, a licznie przybyłych gości powitał dr hab. Kamil Dworaczek, dyrektor Oddziału IPN we Wrocławiu. W sposób szczególny powitano Urszulę Helską, córkę Stanisława Helskiego – bohatera prezentowanego filmu, oraz Aldonę Helską, jego synową.

W swoim wystąpieniu dr hab. Kamil Dworaczek podkreślił znaczenie protestu sprzed 45 lat:

Rolnicy, którzy wówczas podjęli głodówkę, zapisali się złotymi zgłoskami w walce o wolność i godność — w walce o rejestrację Solidarności Rolników Indywidualnych. Była to kolejna organizacja, którą władze komunistyczne, chcąc niechcąc, musiały uznać. Dziś, po 45 latach, chylimy przed Wami czoła i okazujemy najwyższy szacunek. Historia przyznała Wam rację — to Wy zwyciężyliście, to Wy mieliście słuszność i odwagę, by walczyć o godność i wolność. Dziś wdzięczność okazują Wam świdniczanie i wszyscy Polacy.

Wśród zaproszonych gości znaleźli się przedstawiciele władz krajowych i dolnośląskich NSZZ Rolników Indywidualnych „Solidarność”, w tym: Tomasz Obszański – przewodniczący Rady Krajowej NSZZ RI „Solidarność”, Adrian Wawrzyniak – członek Prezydium Rady Krajowej oraz Adrian Wawrzyniak – przewodniczący Dolnośląskiej Rady Wojewódzkiej NSZZ RI „Solidarność”.

W wydarzeniu uczestniczyli również przedstawiciele władz samorządowych, m.in. Tytus Czartoryski – radny Sejmiku Województwa Dolnośląskiego oraz dr Mariusz Szpilarewicz – burmistrz Ziębic, a także zaproszeni goście reprezentujący inne samorządy.

Obecni byli także badacze historii Solidarności rolniczej w PRL, m.in. Andrzej Wojciech Kaczorowski z Warszawy oraz Wojciech Gonera z Inowrocławia, licznie zgromadzeni mieszkańcy Świdnicy i Dolnego Śląska, a także przedstawiciele Wojska Polskiego i służb mundurowych, w tym ppłk Tomasz Mularczyk – szef Centralnego Ośrodka Koordynacji Rozminowania.

Wśród zaproszonych znaleźli się również szefowie dolnośląskich agend rządowych wspierających polskie rolnictwo: Zygmunt Balant – dyrektor Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR we Wrocławiu oraz Kazimierz Matkowski – dyrektor Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, Oddział Terenowy we Wrocławiu. Obchody 45. rocznicy głodówki Solidarności Chłopskiej w Świdnicy zakończyły się podsumowaniem dokonanym przez dr. hab. Kamila Dworaczka – dyrektora Oddziału IPN we Wrocławiu.

Warto dodać, że do 13 lutego na świdnickim rynku można oglądać wystawę plenerową „Tu rodziła się Solidarność rolników”, ukazującą sytuację gospodarstw rolników indywidualnych u progu lat 80. oraz genezę powstawania pierwszych lokalnych struktur niezależnych rolniczych związków zawodowych.