Instytut Pamięci Narodowej - Wrocław

https://wroclaw.ipn.gov.pl/wro/aktualnosci/227178,Drugi-spacer-w-ramach-Dni-Pamieci-o-Profesorach-Lwowskich-w-rocznice-smierci-pro.html
27.02.2026, 09:02

Drugi spacer w ramach Dni Pamięci o Profesorach Lwowskich w rocznicę śmierci prof. Kazimierza Bartla – Wrocław, 2–26 lipca 2025

Dokładnie 84 lata temu, 26 lipca 1941 roku, we Lwowie został zamordowany prof. Kazimierz Bartel, matematyk i były premier. To właśnie on stał się symboliczną ofiarą zbrodni dokonanej w lipcu 1941 roku we Lwowie, m.in. na Wzgórzach Wuleckich, na grupie polskich uczonych lwowskich uczelni i ich bliskich. Symboliczną, bo aresztowano go jako pierwszego 2 lipca, a zamordowano jako ostatniego 26 lipca.

26.07.2025

To właśnie dlatego tegoroczne Wrocławskie Dni Pamięci o Profesorach Lwowskich odbyły się pomiędzy 2 a 26 lipca. Dziś zakończył je drugi spacer szlakiem pamięci o ofiarach tej zbrodni. Ponad 50 osób stawiło się w miejscu zbiórki, by w ślad za przewodniczką, Kamillą Jasińską, przejść przez teren Politechniki Wrocławskiej, obok salezjańskiego kościoła Najświętszego Serca Jezusowego, dalej przez Kampus Grunwaldzki Uniwersytetu Wrocławskiego i obok Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Trasa spaceru sprawiła, że wątków lwowsko-wrocławskich nie brakowało. Było nie tylko o lipcowej zbrodni, jej ofiarach i ich upamiętnieniu, ale także chociażby o budowie wewnątrzmiejskiego lotniska w rejonie obecnego pl. Grunwaldzkiego, o polskich robotnikach przymusowych w Breslau, o powojennych początkach akademickiego Wrocławia, o jego lwowskich korzeniach i o różnych wydarzeniach z 1945 roku... Nie zabrakło opowieści i ciekawostek dotyczących mijanych obiektów, było też oczywiście o dawnym cmentarzu na Zatumiu i uniwersyteckiej ławce Uililiuili, i których to tematach wiele osób słuchało z zaskoczeniem.

Przewodniczką po dawnym uniwersyteckim Instytucie Stomatologicznym (Dentystycznym) przy ul. Antoniego Cieszyńskiego była dr hab. Barbara Bruziewicz-Mikłaszewska, która opowiedziała o zamordowanym na Wzgórzach Wuleckich prof. Antonim Cieszyńskim i jego uczniu prof. Tadeuszu Owińskim, powstańcu warszawskim i pionierze akademickiego Wrocławia. Wielu spacerowiczów było zaskoczonych faktem istnienia w tym miejscu pamiątkowej tablicy-tryptyku poświęconej lwowskim i wrocławskim stomatologom.

Dzięki uprzejmości Muzeum Uniwersytetu Wrocławskiego uczestnicy spaceru mogli bezpłatnie zwiedzić zabytkowe przestrzenie głównego gmachu Uniwersytetu Wrocławskiego. Odwiedzili m.in. salę im. Romana Longchamps de Berier, w której prezentowany jest przedwojenny komplet bereł Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie.  Mimo iż teoretycznie czas spaceru dobiegł końca, to niemal wszyscy zostali, by posłuchać ciekawostek z pierwszej ręki – Kamilla Jasińska jest bowiem współautorką publikacji poświęconej zabytkowym przestrzeniom wrocławskiej Alma Mater. Opowiedziała o historii i wystroju Auli Leopoldyńskiej, Oratorium Marianum, zdradzając przy okazji rozmaite tajemnice uniwersyteckiego interioru. Swoje podwoje otworzyła także Wieża Matematyczna, z której tarasu spacerowicze podziwiali piękną panoramę Wrocławia. Dyrekcji i pracownikom Muzeum Uniwersytetu Wrocławskiego dziękujemy za gościnę i ciepłe przyjęcie, a wszystkim uczestnikom dzisiejszego spaceru za obecność i aktywne zainteresowanie.

Wrocławskie Dni Pamięci o Profesorach Lwowskich zostały zorganizowane przez Oddział IPN we Wrocławiu we współpracy z Towarzystwem Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich o/wrocławski, Ośrodek Pamięci i Dokumentacji Historycznej Dolnośląską Izbę Lekarską, przy wsparciu  Towarzystwa Miłośników Wrocławia, Klubie Muzyki i Literatury oraz Zakładem Narodowy im. Ossolińskich. Dziękujemy wszystkim za udział we wszystkich wydarzeniach.